... hơn mười bảy năm trời hôm nay lại chờ một người con gái dưới cơn mưa tầm tã như muốn xói mòn đất mà người Nam Kỳ gọi là mưa thúi đất.
ngày xưa cũng trong cơn mưa như thế này sau giờ tan học, tôi để lại một người con gái dưới mái hiên trường trú mưa. còn tôi thì cong lưng đội mưa đạp chiếc xe đạp cũ kỹ hai mươi phút đi, hai mươi phút trở lại để về nhà cầm hai cái áo mưa và cây dù trở lại đón. trở lại mái hiên trường người tôi ướt sũng run cầm cập không còn cảm giác môi mình nữa thì trời quang mây tạnh và ánh nắng mặt trời đã ló qua lớp mây đen lúc nãy. mùi hơi đất tươi sau cơn mưa nồng lên cánh mũi, người con gái thỏ thẻ cảm ơn và chia tay tôi ra về để lại tôi ướt sũng ... với cây dù.
sáng sớm nay cũng một trận mưa như thế, tôi đứng chờ một người gần ba mươi phút ngoài bãi đậu xe. trận bão to quá, nước mưa không rút kịp luồn giữa hai bàn chân mang giày thấm lạnh. từng hàng đèn ôtô băng qua nhoè nhoè trong cơn mưa không có dấu hiệu tạnh dần và tôi vẫn chống dù đứng đợi. lúc đầu tôi cũng ngồi đợi trong xe nhưng dần dần các cửa kính đã mờ đi vì hơi thở, tôi mở hé cửa kính cho cơn gió mát lùa vào xua đi làn sương mờ đọng trong xe. ngọn gió luồng qua khe hở cùng với những giọt mưa và mùi thơm của đất làm tôi cảm thấy muốn bước ra ngoài đứng đợi. kết quả là dầm mưa đứng nhớ đến các cơn mưa trong đời và không quên liếc nhìn đồng hồ mỗi năm bảy phút. nhiểu bạn đồng nghiệp co ro lủi nhanh vào bên trong toà nhà của công ty, không quên liếc mắt dò xét xem tại sao có người đứng chống dù dưới cơn mưa. đồng hồ điểm chín giờ năm phút và tôi biết là người ta sẽ không đến hay đã băng qua mà mình vẫn mãi đứng đó suy nghĩ về những cơn mưa và cây dù năm cũ.
mười bảy năm sau vẫn đứng dưới mưa với cây dù ...
sáng nay nói chuyện hàn huyên với một cô bạn nhỏ bên Đức về đi cắm trại mình mới chợt nghiệm ra là mình rất vô duyên với cắm trại. năm mười mấy tuổi theo phong trào thiếu nhi phường khóm ở Saigon mình cũng hăm hở đu theo một buổi cắm trại dã ngoại ở vườn Tao Đàn. thường thì khi cắm trại người ta đi xa lắm vào rừng sâu hay vườn quốc gia gì đó cho nó xa ánh sáng đô thị, xa nhà cao tầng, xa còi xe và khói xe. nhưng vì đây là một phong trào cấp phường với kinh phí và nhân lực rất èo uộc nếu không nói là các anh chị phụ trách tự lo và nhờ các gia đình cha mẹ các em thiếu nhi đóng góp. giải thích dông dài cũng chỉ để nói đến là chuyến cắm trại này nằm ở một vị trí ngay trong lòng thành phố chỉ cách nhà mình bằng từ nhà đến trường. sáng hôm đó mười giờ sáng cả một lũ con nít lẽo đẽo đến vườn Tao Đàn rồi thì cũng hì hà hì hục dựng lều chơi các trò chơi thiếu nhi hướng đạo sinh theo hướng dẫn của các anh chị. chiều về kéo theo một trận bão dữ dội rửa sạch đất và cuốn phăng hết các lều trại mới dựng lên buổi sáng. cả lũ con nít phải khép nép trú mưa trong một cái vòm xi măng trong vườn mà chỉ có cái mái còn bốn bề thì gió hú và mưa tạt vào. đến lúc này bụng đói meo, chúng tôi xúm vào quanh ngọn lữa leo lét trước gió và nồi cháo thịt trắng mà chả thấy thịt đâu, chị phụ trách đã hì hục nấu từ sớm lúc cả đám đang chơi đùa. ngụm cháo đầu tiên trôi qua cổ họng cũng là lúc mọi người phát hiện ra là chị phụ trách này ăn chay nên cả nồi cháo to chị chả nêm nếm gì cả... lạt như nước ốc mà phải có vị tanh tanh như nước ốc thì còn đỡ, đằng này nó thể nói là như nước lã. cơn mưa bão hầu như không muốn dứt mà có khi còn nổi lên lớn hơn, mới năm giờ chiều mà nhìn xung quanh cứ như bảy giờ tối mùa Đông. đến năm giờ ba mươi thì từ trong bóng tối ba tôi lẽo đẽo đạp cái xe đạp sườn ngang đến đem hai anh em chúng tôi về nhà trước nhiều cặp mắt ghen tỵ của các bạn thiếu nhi cùng xóm. hai anh em về đến nhà, tắm rữa xong là ba má quấn chúng tôi vào chăn bông dày và kịp ăn bữa cơm tối gia đình nóng sốt với ông bà nội đã chờ hai cháu về từ sớm. thế là xong một chuyến cắm trại đầu đời, từ đó đến mãi bây giờ hầu như không có dịp đi cắm trại nữa.
cũng vì thế bài viết này không có ảnh đính kèm vì sự thật là chưa bao giờ tôi biết cắm trại là gì.
hai chữ "xe đò" đối với người Việt Nam, mà đặc biệt là những người đã sống và lớn lên ở Việt Nam trước đây, là 1 khái niệm rất tệ. xe đò Hoàng ở California thì lại khác một tý là các dịch vụ không tệ mà còn có khi lại hơn cả loại xe xuyên bang của các công ty Mỹ như Greyhound. tuy nhiên hôm nay tôi muốn bàn đến một khía cạnh khác, đúng ra là kể về một số mẫu chuyện qua kinh nghiệm đi xe đò Hoàng.
nói chung đã là xe công cộng thì mình phải chấp nhận mọi thành phần, lứa tuổi, chủng tộc ... đủ cả. cũng lâu lắm, chắc cũng phải hơn năm năm rồi tôi không đi xe đò vì đi máy bay tiết kiệm được nhiều thời gian hơn nhưng dạo sau này có lúc cần đi gấp thì mua vé máy bay không kịp, thế là lại đi xe đò.
mẫu chuyện một: chuyện xảy ra trên chuyến xe đò đi xuống miền Nam tiểu bang California thăm cháu Ben và gia đình. vẫn như thường lệ tôi ngồi lim dim ngủ để tránh phải xã giao với mọi người xung quanh tránh tự làm mình khó chịu. một lát sau thì mọi người bắt đầu bắt chuyện qua lại xi xầm làm tôi không chợp mắt được. một bà cô kia có vẻ như đã qua Mỹ rất lâu và thôi không về thăm Việt Nam sau một chuyến về thăm không lấy gì làm suông sẻ cho lắm. cũng như đa số các bác tự coi mình là công dân Mỹ thì phong cách phục vụ ở Việt Nam là quá tệ, thức ăn không vệ sinh, chính quyền thế này thế kia v.v... bà ta tự hào nấu ăn ngon lắm và hay nấu ở nhà vì chồng bà ta cũng không thích ra đường ăn. hai vợ chồng đều đã có gia đình trước và có con riêng khi họ cưới nhau cho nên vẫn có những việc rắc rối cỏn con với vợ củ, con riêng. nhìn dáng vẻ đạo mạo, nhẹ nhàng và có phần đạo đức an phận của bà, khó mà có thể đoán là cuộc đời gia đình bà lận đận đến thế. người bắt chuyện với bà ta thì lại là hai mẹ con mới sang định cư ở Mỹ được vài tháng, và qua giọng nói thì họ có vẻ người Hải Phòng dù nghe qua thì chắc mọi người chỉ coi là giọng Bắc. tôi có khá nhiều bạn người Bắc Hà Nội và các tỉnh lân cận nên tập phân biệt các âm thanh của các vùng miền Bắc. trở lại hai mẹ con mới qua thì nước Mỹ còn mới quá nên đa phần cái gì cũng khen là văn minh, cái họ chê thì lại làm cho bản thân tôi rất ngạc nhiên. cậu con trai mới sang còn học Anh Văn chưa vào được đại học nhưng lại nuôi chí buôn xe hơi về Việt Nam vì cái bằng học làm người bán xe học nhanh hơn đi học một nghành nghề nhất định. theo cậu ta thì cậu ta có mối liên hệ và biết cách chuyển xe hơi về Việt Nam rất rẻ... một dẫn chứng là cậu ta giúp bạn đưa quan tài người thân về Việt Nam có ba ngàn đô-la thay vì phải mười lăm hay hai chục ngàn đô-la, cách làm là thông qua hội từ thiện ?!?!?! tôi cứ thắc mắc mãi là cậu ta tính làm ăn đưa xe hơi về Việt Nam mà cách thức thì thông qua hội từ thiện ... là sao? nghe rất phản cảm. nói đến phản cảm thì bà mẹ còn tệ hơn cậu ta nhiều lần. suốt buỗi nói chuyện bà ta cứ nhai đi nhai lại chuyện cậu con trai đi chơi với mẹ mà gặp người ngoài họ cứ hỏi là có phải bồ bịch với nhau. chả hiểu bà ta nghĩ gì hay tôi già quá đâm khó tánh mà tôi thấy cái câu chuyện đó nó chả có gì hay ho để nhai đi nhai lại vào lổ tai hành khách xung quanh.
mẫu chuyện hai: chuyện xảy ra trên chuyến xe đò Hoàng về lại San Jose sau một tuần ở chơi với Ben ở miền Nam tiểu bang California. như thường lệ tôi định tìm một cái ghế trống rúc vào đóng cửa với bên ngoài, nhưng vừa đảo mắt thì thấy có một nhà sư có tuổi ngồi đọc báo và ghế cạnh ông cách một đường đi là ghế trống. bụng bảo dạ là mình nên ngồi gần nhà sư để ông ta có nói những lời triết lý nhà Phật thì bản thân cũng học hỏi cho tâm mình nó bớt sân si một tý, đại loại là theo quan niệm 'gần mực thì đen, gần đèn thì sáng'. hành khách dần dần lấp đầy xe và bác tài chuẩn bị lăn bánh cũng là lúc nhà sư bắt đầu mở đài. đầu tiên ông ta suýt xoa vì một vị sư "bạn thầy" đoạt một cái giải huy chương vàng chụp ảnh hay vẻ tranh gì đó và đưịc lên báo. để chứng minh cho ông hành khách lạ hoắc bên cạnh là mình không nổ thì thầy vung điện thoại di động gọi vị sư kia... không ai trả lời điện thoại. tôi tự nhủ thôi thì vị sư này có tý máu nghệ sỹ chứ cũng không hẳn sân si mấy. nhưng sự bào chữa cho thầy chưa dứt thì giọng thầy từ bên kia vọng sang chửi chế độ, chửi CS làm dân tình ở Việt Nam bị thiên tai hoành hành. chẳng biết thầy có nghe CS họ gọi điện thoại kêu ông trời làm lũ lụt hay không nhưng giọng thầy thì đầy tự tin như đó là sự thật. thế rồi thầy gọi cho một Phật tử cám ơn đã đưa thầy ra bến xe và không quên suýt xoa là ba anh chàng kia mới trúng số gần một triệu đô-la. lúc này tôi cũng bắt đầu bực bực, giá lúc nãy lên xe cứ tìm cô nào xinh xinh ngồi cạnh thì ít ra không phải nghe những lời chối tai thế. có khi ngồi chổ khác thì giờ này mình ngủ được một tý hay là ít ra là cũng có tý yên tịnh trong tâm hồn, mà hối hận nhất vẫn là tôi ngây thơ cứ muốn thầy giúp mình bớt sân si. tưởng đâu cái sân si của thầy ngưng ở đây nhưng từ bên kia hàng ghế giọng thầy vẫn oang oang vọng sang với một đề tài mới. chuyện là ở Mỹ số đông bà con nộp tiền giúp đồng bào ở Việt Nam qua các cơn thiên tai cũng mong người kêu gọi tự tay cầm về để khỏi bị 'nhà nước ăn chận'. thế là có một vị linh mục ở Nam tiểu bang California kêu gọi đồng bào bất kể tín ngưỡng quyên góp và cha bay về để tự tay phân phát. hành động đó của cha âu cũng là theo yêu cầu người gửi thác, thế mà giờ đây từ hàng ghế bên kia nó thành ra hành động dùng tiền quyên góp để đi Việt Nam chơi. thầy còn vui miệng dõng dạc là vị linh mục kia làm thế cho nên nhà tu của cha vừa mới tự nhiên bị bốc cháy. tới lúc này thì ngay một người mà cả gia đình Phật giáo như tôi cũng ứa gan, tôi chỉ chờ thầy sân si thêm một lần nữa thì bước sang cảnh báo thầy là lời thầy nói có khi nó làm cái xe chúc ta đang đi nó bốc cháy. may quá là sau đó thì thầy có vẻ mệt quá nên im hơi tới khi đến xe đến nơi. xe về tới nơi muộn vì mùa lễ, tôi vừa mệt thể xác vừa mệt tâm hồn mà tức nhất vẫn là thấy mình còn ít sân si hơn thầy tu kia, ngồi gần thầy thế mà chả bớt sân si được tý nào.
mẫu chuyện ba: chuyện xảy ra trên chuyến xe trở lại thăm cháu Ben trong mùa lễ Giáng Sinh và Mừng Năm Mới. nói đúng ra là chuyến đi có hai mục đích: một là chơi với Ben và gia đình em trai; hai là chạy trốn những vấn đề lớn trong chuyện tình cảm. rút kinh nghiệm lần trước tôi tìm một hàng ghế trống hai bên để ngồi ngủ một mình cho qua bảy tiếng trên xe đò. đến nữa đường thì xe nghỉ hai mươi phút cho bà con xuống xe thư giản gân cốt và giải quyết những bức xúc rất cá nhân. lúc trở lại ghế ngồi sau khi mua một chai cafe Starbucks pha sẳn, tôi chú ý thấy có một cô gái rất xinh và nhìn quen quen lắm. một anh kia ngồi đối diện hàng ghế cứ tìm cách bắt chuyện mà cô ta cứ lơ đi như là không nghe thấy. nói chung việc này cũng thường thôi, ít ra là thường với tôi vì bản thân tôi ghét kiểu xã giao vớ vẩn. cuối cùng xe cũng tới bến, tôi đứng cạnh cái túi du lịch và ba lô máy ảnh chờ gia đình đến đón. cô gái ban nãy vừa kéo lê hai cái vali to đùng cũng đến đứng kế bên rồi tự nhiên cô ta bắt chuyện và cho biết cô ta cũng chờ gia đình đón. tôi cũng hết mệt vì cuối cùng cũng tới nơi nên vui vẻ trò chuyện với cô gái trước cặp mắt ngạc nhiên của anh chàng lúc nãy lân la làm quen cô gái nọ. cô ta là dược sỹ sống ở Nam tiểu bang California, vừa rồi cô ta có một cuộc phỏng vấn để nhận việc làm với một nhà thương ở quanh vùng tôi sống ở miền Bắc tiểu bang California nên chuyến đi này của cô ta là chuyến về nhà. cuộc trò chuyện vui vẻ, chúng tôi nói về công việc, về cuộc sống ở hai vùng và chúng tôi cùng khoe cháu một tý. cuối cùng người đón chúng tôi cũng tới, chia tay nhau tôi không hề hỏi thông tin liên lạc, thậm chí chúng tôi còn không trao đổi tên họ. có những gặp gở rất dễ thương và ngắn ngủi mà nó mục đích chỉ của nó là làm ta hiểu rỏ rằng ta muốn gì... trong lòng tôi lúc đó vẫn còn vấn vương một tóc ngắn răng khểnh xưa.
với tôi những chuyến xe đò Hoàng luôn là những mẫu chuyện lượm lặt dọc đường thú vị. nó cũng như cuộc sống này mà vui có, buồn có, dễ thương có, bực mình có, v.v... tôi vẫn nhớ đã từng xem trong một cuốn phim tình cảm nào đó rằng "khi yêu một người, ta yêu cả cái tốt và cả cái xấu, khi vui cũng như khi buồn". có lẻ đó là cách mà chúng ta nên yêu cuộc sống này ?
"Bống đùa biển khơi
Bống đùa núi đồi
Bống đùa đuổi thôi
Làm chi mà vội
Giọt nắng ban mai
Làm chi mà vội
Em đi bống về
Em về bống đi
Làm chi mà vội
Đừng buồn gió ơi
Đừng buồn gió ơi..."
nhiều năm không xem Hồng Nhung trình diễn thì tôi lại có dịp gặp cô trong đêm nhạc phòng trà ở vùng Vịnh Bắc Mỹ cùng với Quang Dũng. từ bóng tối và làn khói nhẹ cô bước ra và tôi ngỡ ngàng mất dăm phút không tin vào mắt mình. vẫn mong tóc ngắn và răng khểnh của Bống ngày xưa một thời điêu đứng cố nhạc sỹ họ Trịnh. trước mắt tôi bây giờ là một Bống không là Bống không còn răng khểnh không tóc ngắn. từ dạo ấy không nghe Bống nữa.
sớm nay lái xe qua ngọn đồi nhỏ dẫn đến văn phòng tôi bỗng nghe "khu vườn yên tĩnh" với giọng Bống réo rắc "... dzọt sương ... nước dzóc dzách dzóc dzách ... xào xạc ... giọt nước tí tách bên hiên ... trận mưa vừa mới đi qua ... khu vường yên tĩnh ..."
... và nhớ đến răng khểnh tóc ngắn của riêng anh... ngẩn ngơ.
thời còn bé, ba tôi thường cho hai anh em chúng tôi làm quen với các loại hình nghệ thuật như hội họa, âm nhạc, sân khấu, nhiếp ảnh, v.v... ông thường theo sát chúng tôi từ những việc nhỏ từ việc chuốt một cây viết chì màu xanh đỏ, xem sách báo chuyên đề, đến các hoạt động mất nhiều thời gian hơn như tham gia các cuộc thi vẽ.
tôi còn nhớ lúc 9-10 tuổi ông cho chúng tôi chơi với chiếc máy ảnh của ông, nó trở thành chiếc máy ảnh đầu tiên hai anh em chúng tôi vọc. thời đó không có máy ảnh kỹ thuật số, máy ảnh thông dụng là máy chụp film 35mm, hệ thống đo sáng trong máy ảnh cũng còn đơn giản lắm, mà thật sự là cho dù nó có phức tạp thì lúc đó chắc hẳn hai anh em chúng tôi cũng chả biết. trong ký ức bây giờ tôi chỉ nhớ hình ảnh hai anh em loay hoay với một cái máy ảnh ngồ ngộ, lúc chụp thì phải chỉnh nét và làm sao cho cây kim đo sáng lọt vào giữa vùng từ số 0 đến số 7... thế là bấm máy.
nhiều năm sau khi chúng tôi không còn ở Việt Nam nữa, tình cờ tìm lại chiếc máy ảnh đó trong ký ức, hai anh em quyết định mỗi đứa mua 1 cái làm kỷ niệm. bây giờ khác ngày trước là khi tìm mua lại cái máy ảnh đó thì cũng là cơ hội để tôi tìm đọc về tiểu sử ra đời của cái máy ảnh Olympus PenFT đó.
chiếc Olympus PenFT là hậu thế của dòng Olympus Pen F, dòng Pen F ra đời vào cuối những năm 1963 khi quân đội Mỹ rút khỏi Saigon theo lệnh của tổng thống JFK. có thể nói đây là cái máy ảnh 1/2 frame đầu tiên trên thế giới, nó có kích thước rất nhỏ gọn bằng chiếc Leica RF "Barnack" với ống kính vặn vào thân (screw mount). lợi điểm của máy 1/2 frame là khi gắn cuộn film 24 khung vào thì mình chụp được 48 tấm, số ảnh chụp được gấp đôi số khung film. để đạt được kích thước nhỏ bé, Olympus đã dùng hệ thống gương phản chiếu thay cho hệ thống prism và vì thế view finder của dòng Olympus Pen mờ mờ. chiếc PenFT là model độc nhất của dòng Pen với hệ thống đo sáng, dù rằng rất sơ khai, và cũng vì có hệ thống này mà view finder của PenFT tối nhất trong ba đời họ Olympus Pen.
... còn tiếp ...
... lại cũng không định viết blog vì bản thân tôi lười, nhưng mà bê nguyên bản từ blog chú Q. qua thì ngại quá. các bạn đang đọc có thể tuổi cũng chưa đạt đến 1/4 thế kỷ, các bạn khác đã qua cái tuổi 1/4 thế kỷ cũng chưa chắc có được 1 "tình bạn" 1/4 thế kỷ.
tóm lại đây là XƯA của 26 năm trước ở trước cửa trường ngoại ngữ của các ma-sơ dành cho thiếu nhi ở Sài Gòn, mà nay tôi không còn nhớ tên chính xác 
còn đây là NAY của 26 năm sau tại nhà riêng ở San Jose, tối qua ngồi khuya lắm 3 người "bạn" mới chợt nghĩ ra là cần cập nhật ảnh 26 năm xưa. 
... hẹn có ảnh cập nhật 1/4 thế kỷ tới ...
ngày xưa cũng trong cơn mưa như thế này sau giờ tan học, tôi để lại một người con gái dưới mái hiên trường trú mưa. còn tôi thì cong lưng đội mưa đạp chiếc xe đạp cũ kỹ hai mươi phút đi, hai mươi phút trở lại để về nhà cầm hai cái áo mưa và cây dù trở lại đón. trở lại mái hiên trường người tôi ướt sũng run cầm cập không còn cảm giác môi mình nữa thì trời quang mây tạnh và ánh nắng mặt trời đã ló qua lớp mây đen lúc nãy. mùi hơi đất tươi sau cơn mưa nồng lên cánh mũi, người con gái thỏ thẻ cảm ơn và chia tay tôi ra về để lại tôi ướt sũng ... với cây dù.
